Obchodząc Boże Narodzenie, zamiast "refleksji słowno-muzycznych" czy innych zamienników obrzędów liturgicznych (dla przypomnienia: zamiennika obrzędów należących do źródła i szczytu chrześcijańskiego życia), warto połączyć mszę pasterską (tj. sprawowaną wg formularza "Mszy w nocy") z Godziną Czytań (dawn. Matutinum) z Bożego Narodzenia z przedłużoną wigilią.
Przed rozpoczęciem Mszy śpiewa się wyjątek (elogium) z Martyrologium Romanum (tzw. kalenda) na dzień 25 grudnia. Wykonuje je kantor. Najlepiej, gdy światła są wygaszone, a Msza odbywa się z towarzyszeniem świec aż do uroczystego hymnu Gloria.
Po zadzwonieniu i wyruszeniu procesji kantor z chóru w prezbiterium intonuje "Panie otwórz wargi moje", na co wierni odpowiadają "A usta moje głosić będą Twoją chwałę", po czym rozpoczyna śpiew Invitatorium z antyfoną.
Następnie rozpoczyna się procesja na wejście, przy śpiewie Invitatorium, która udaje się do prezbiterium. Invitatorium koniecznie należy śpiewać na sposób responsoryjny. Zaleca się Psalm 95. Okadza się ołtarz jak zwykle, co powinno zakończyć się przed rozpoczęciem hymnu.
Pomija się w takim układzie antyfonę na wejście i akt pokuty, znak krzyża i pozdrowienie. Zastępuje je hymn, psalmy, czytania, responsoria, pieśni i Ewangelia.
Uroczysty hymn Gloria śpiewa się po Ewangelii z Godziny Czytań, zamiast Te Deum, które należy zaśpiewać po Komunii św. z towarzyszeniem dzwonków.
Następuje kolekta i liturgia słowa.
Co istotne, czytań z Godziny Czytań, w tym Ewangelii nie należy śpiewać z ambony, lecz wykonuje się je z chóru (tj. z miejsca sprzed ołtarza; w niektórych kościołach konstruując nowoczesne prezbiterium zapomniano o chórze, w takiej sytuacji należałoby umiejscowić je w sposób funkcjonalny w przestrzeni między ołtarzem a ławkami w nawie głównej kościoła). Do tych tekstów zalecam, dla odróżnienia z liturgią słowa, używać tonów prostych (simplex), normalnie zresztą przeznaczonych na wigilie ("czuwania").
Wydaje się odpowiednie używanie w czasie tej Ewangelii świec i kadzidła, jak w liturgii słowa Mszy świętej.
Z ambony z kolei należy wykonać:
- czytania
- graduał (po łacinie)
- Ewangelię z Mszy świętej, którą należy śpiewać w tonie uroczystszym (solemnior).
Wszystkie wyżej wymienione teksty należy śpiewać.
W tym dniu Credo powinno być śpiewane, a na słowa "Et incarnatus est..." należy przyklęknąć. Dla podkreślenia uroczystego charakteru liturgii zalecam śpiew Credo i Pater Noster po łacinie, stosownie do przepisów Konstytucji o Liturgii Świętej (Sacrosanctum Concilium).
Tekst śpiewanej modlitwy powszechnej z zatwierdzonej księgi liturgicznej:
Wprowadzenie:
W tę świętą noc, w której Bóg, nasz Zbawiciel, okazał swą dobroć i miłość do ludzi, zanieśmy do Niego gorące prośby.
I. Módlmy się za święty Kościół katolicki, aby zawsze głosił chwałę Bogu i pokój i światu.
II. Módlmy się za wszystkie narody ziemi, aby ubogie narodzenie się Chrystusa utwierdziło wśród nich pokój i zgodę.
III. Módlmy się za wszystkich, którzy cierpią wskutek choroby i osamotnienia aby Bóg udzielił im pociechy.
IV. Módlmy się za dzieci, aby rosły i rozwijały się blaskach Chrystusowej światłości".
Konkluzja: Prosimy Cię Panie +, przyjmij prośby Twoich wiernych za wstawiennictwem Najświętszej Maryi Panny, * która poczęła i wydała na świat jednorodzonego Syna Twojego, Jezu Chrystusa, Pana naszego.
W: Amen.
Antyfona na Ofiarowanie z formularza Mszy w nocy brzmi:
"Laetentur * caeli et exsultet terra ante faciem Domini: quoniam venit". (Ps. 95,11)
Zalecam na tę noc Kanon rzymski ze śpiewanymi słowami ustanowienia i konsekracji (mimo rozbudowanej modlitwy wiernych - zawiera ona szczególne prośby nieuwzgędniane w modlitwach wstawienniczych kanonu, poza pierwszą, którą - w mojej opinii - można powtórzyć z uwagi na uroczysty charakter uroczystości).
Z kolei Antyfona na Komunię brzmi: "Słowo stało się ciałem * i oglądaliśmy Jego chwałę" (J 1,14).
Zalecam ją zaśpiewać na melodię schematyczną ze śpiewnika liturgicznego "Alleluja". Być może kiedyś ją tu zamieszczę.
W przypadku korzystania z tekstu łacińskiego, jest nią przewidziana w tekście polskim antyfona na wejście: "Tecum principium * in die virtutis tuae: in splendoribus sanctorium, ex utero ante lucferum genui te. V/. Dixit Dominus Domino meo: Sede a dextris meis: donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum".
Poza tym wolno śpiewać pieśni o Narodzeniu Pańskim (nie kolędy domowe, czyli nie tzw. pastorałki) w trakcie ofiarowania i komunii, i na zakończenie po antyfonie Alma Redemptoris Mater.
Oczywiście na zakończenie należy użyć błogosławieństwa uroczystego na Boże Narodzenie.
Tak sprawowana liturgia pozwoli ożywić życie liturgiczne w parafii, wykorzystując pełnię obrzędów liturgicznych tej drugiej po Wielkanocy największej uroczystości w całym roku liturgicznym.
Komentarze
Prześlij komentarz